Đến nội dung chính
Tư vấn: 0946 99 62 68Thứ 2 - 7 8:00 - 18:00
Zalo tư vấn ↗Địa chỉ & liên hệ
Gia Sư SVGia Sư SVTận tâm · Minh bạch · Đồng hành
Gọi tư vấn

Đề cương KHTN 7 giữa kì 1 – THCS Nguyễn Thị Thập 2026–2027

Đề cương ôn tập giữa kì 1 Khoa học tự nhiên 7 – Trường THCS Nguyễn Thị Thập

Bắt đầu luyện tập trực tuyến36 câu trắc nghiệm · 8 nhóm Đúng/Sai · 10 bài tự luận

Năm học 2026–2027. Hệ thống câu hỏi và bài tập giúp học sinh ôn kiến thức về nguyên tử, nguyên tố hóa học, bảng tuần hoàn, liên kết hóa học, hóa trị và công thức hóa học.

Nội dung: 36 câu trắc nghiệm, 8 nhóm đúng/sai (26 mệnh đề) và 10 bài tự luận, kèm lời giải để tự kiểm tra sau khi làm. Tài liệu ôn tập tham khảo, không phải đề kiểm tra chính thức.

Trắc nghiệm · Đúng/Sai · Tự luận

Kiến thức cần nhớ

  • Cấu tạo nguyên tử: hạt nhân gồm proton và neutron; electron tạo thành lớp vỏ. Nguyên tử trung hòa có số proton bằng số electron. Khối lượng nguyên tử gần đúng bằng tổng số proton và neutron (amu).
  • Bảng tuần hoàn: số hiệu nguyên tử bằng số proton; số thứ tự chu kì bằng số lớp electron; các nguyên tố cùng nhóm A có tính chất hóa học tương tự nhau.
  • Liên kết ion: lực hút giữa các ion trái dấu hình thành sau quá trình nhường – nhận electron. Liên kết cộng hóa trị: các nguyên tử dùng chung electron.
  • Hóa trị và công thức hóa học: trong AxBy có x×a=y×b (a, b là hóa trị). Phần trăm khối lượng nguyên tố = (khối lượng nguyên tố trong phân tử / khối lượng phân tử) × 100%.

Phần I. Trắc nghiệm nhiều lựa chọn – 36 câu

  1. Câu 1. Theo mô hình nguyên tử Rutherford–Bohr, electron trong nguyên tử chuyển động như thế nào?

    1. Rất chậm quanh hạt nhân theo quỹ đạo hỗn loạn
    2. Rất nhanh quanh hạt nhân theo những quỹ đạo xác định, tạo thành các lớp electron
    3. Đứng yên cố định bên ngoài vỏ nguyên tử
    4. Liên tục đi xuyên qua tâm hạt nhân
    Đáp án và giải thích

    B. Electron được mô tả chuyển động quanh hạt nhân theo các lớp electron xác định.

  2. Câu 2. Những loại hạt nào được tìm thấy trong hạt nhân nguyên tử?

    1. Hạt mang điện âm (electron)
    2. Neutron và proton
    3. Chỉ có neutron
    4. Hạt nhân không chứa hạt nào
    Đáp án và giải thích

    B. Hạt nhân gồm proton (mang điện tích dương) và neutron (không mang điện); electron ở lớp vỏ.

  3. Câu 3. Loại hạt nào mang điện tích dương trong hạt nhân nguyên tử?

    1. Electron
    2. Neutron
    3. Proton
    4. Phân tử
    Đáp án và giải thích

    C. Proton mang điện tích dương (+1).

  4. Câu 4. Hạt nhân carbon có 6 proton và 6 neutron. Khối lượng nguyên tử xấp xỉ bao nhiêu?

    1. 6 amu
    2. 12 amu
    3. 18 amu
    4. 24 amu
    Đáp án và giải thích

    B. Khối lượng gần đúng bằng 6 + 6 = 12 amu.

  5. Câu 5. Phát biểu nào KHÔNG đúng với mô hình nguyên tử Rutherford–Bohr?

    1. Electron chuyển động quanh hạt nhân theo từng lớp
    2. Lớp gần hạt nhân nhất có tối đa 2 electron
    3. Lớp gần hạt nhân nhất có tối đa 8 electron
    4. Electron được xếp vào lớp từ trong ra ngoài
    Đáp án và giải thích

    C. Lớp electron đầu tiên (K) chỉ chứa tối đa 2 electron.

  6. Câu 6. Sulfur có 16 proton. Sự phân bố 16 electron theo các lớp từ trong ra ngoài là:

    1. 2,10,6
    2. 2,6,8
    3. 2,8,6
    4. 2,9,5
    Đáp án và giải thích

    C. Sulfur trung hòa có 16 electron: lớp 1 có 2, lớp 2 có 8 và lớp 3 có 6 electron.

  7. Câu 7. Sodium có 11 proton, chlorine có 17 proton. Số electron lớp ngoài cùng tương ứng là:

    1. 1 và 7
    2. 3 và 9
    3. 9 và 15
    4. 3 và 7
    Đáp án và giải thích

    A. Na có cấu hình lớp 2–8–1; Cl có 2–8–7.

  8. Câu 8. Carbon có 6 electron (2–4), oxygen có 8 electron (2–6). Khẳng định nào SAI?

    1. Carbon có ít electron hơn oxygen
    2. Cả hai đều cần thêm 4 electron để lớp ngoài cùng có 8 electron
    3. Cả hai nguyên tử có 2 lớp electron
    4. Số electron ngoài cùng của C và O lần lượt là 4 và 6
    Đáp án và giải thích

    B. Oxygen chỉ cần thêm 2 electron để lớp ngoài cùng đạt 8, còn carbon là 4.

  9. Câu 9. Ngoại trừ nguyên tử hydrogen thông thường, hạt nhân các nguyên tử khác được tạo thành từ:

    1. Electron và proton
    2. Electron, proton và neutron
    3. Neutron và electron
    4. Proton và neutron
    Đáp án và giải thích

    D. Hạt nhân gồm proton và neutron, còn electron nằm trong lớp vỏ.

  10. Câu 10. Sodium có 11 proton trong hạt nhân. Câu nào KHÔNG đúng?

    1. Nguyên tử trung hòa có 11 electron
    2. Điện tích hạt nhân là +11
    3. Số đơn vị điện tích hạt nhân là 11
    4. Sodium luôn có 11 neutron trong hạt nhân
    Đáp án và giải thích

    D. Đồng vị phổ biến sodium-23 có 12 neutron; neutron không nhất thiết bằng proton.

  11. Câu 11. Mô hình nitrogen có hạt nhân +7 và hai lớp electron. Số electron và số lớp electron là:

    1. 7 và 2
    2. 7 và 3
    3. 8 và 2
    4. 8 và 3
    Đáp án và giải thích

    A. Nitrogen trung hòa có 7 electron, phân bố 2–5 trong 2 lớp.

  12. Câu 12. Phát biểu nào KHÔNG đúng?

    1. Hạt nhân được cấu tạo bởi proton và neutron
    2. Số proton trong nguyên tử luôn bằng số neutron
    3. Trong nguyên tử trung hòa, số proton bằng số electron
    4. Electron được xếp thành các lớp quanh hạt nhân
    Đáp án và giải thích

    B. Số neutron có thể khác số proton; ví dụ sodium-23 có 11 proton và 12 neutron.

  13. Câu 13. Điều nào KHÔNG phải đặc điểm chung của nhóm khí hiếm ở điều kiện thường?

    1. Là chất lỏng, không màu
    2. Là chất khí, không màu
    3. Rất ít tham gia phản ứng hóa học
    4. Thường tồn tại ở dạng nguyên tử riêng lẻ
    Đáp án và giải thích

    A. Khí hiếm như helium, neon, argon là chất khí ở điều kiện thường.

  14. Câu 14. Phát biểu nào SAI về bảng tuần hoàn?

    1. Có ba chu kì nhỏ và bốn chu kì lớn
    2. Số thứ tự nhóm luôn bằng tổng số electron của nguyên tử
    3. Số thứ tự chu kì bằng số lớp electron của nguyên tử
    4. Các nguyên tố được xếp theo chiều tăng dần điện tích hạt nhân
    Đáp án và giải thích

    B. Số thứ tự nhóm không bằng tổng số electron. Với các nhóm A, số nhóm liên hệ số electron lớp ngoài cùng.

  15. Câu 15. Sodium (chu kì 3) và potassium (chu kì 4) cùng thuộc nhóm IA. Nhận xét nào đúng?

    1. Hai nguyên tố đều có 8 electron ở lớp thứ ba
    2. Hai nguyên tố có tính chất hóa học tương tự nhau
    3. Hai nguyên tố có cùng số lớp electron
    4. Cả hai là kim loại kiềm thổ
    Đáp án và giải thích

    B. Cùng nhóm IA có một electron lớp ngoài cùng nên Na và K có tính chất tương tự.

  16. Câu 16. Chọn phát biểu đúng.

    1. Khí hiếm nằm ở nhóm VIIA
    2. Kim loại nhóm IIA gọi là kim loại kiềm
    3. Bromine là phi kim ở thể khí trong điều kiện thường
    4. Thủy ngân là kim loại ở thể lỏng trong điều kiện thường
    Đáp án và giải thích

    D. Thủy ngân (Hg) là kim loại lỏng; bromine cũng lỏng nhưng là phi kim.

  17. Câu 17. Ô nguyên tố nitrogen có số hiệu nguyên tử 7 và nguyên tử khối xấp xỉ 14. Phát biểu nào SAI?

    1. Nguyên tử nitrogen trung hòa có 7 electron
    2. Nitrogen thuộc chu kì 5, nhóm IIA
    3. Nitrogen ở ô số 7
    4. Khối lượng nguyên tử nitrogen khoảng 14 amu
    Đáp án và giải thích

    B. Nitrogen ở chu kì 2, nhóm VA (nhóm 15).

  18. Câu 18. Nguyên tử M có ba lớp electron và một electron ở lớp ngoài cùng. Vị trí của M là:

    1. Ô số 9, chu kì 3, nhóm IA
    2. Ô số 10, chu kì 2, nhóm IA
    3. Ô số 11, chu kì 3, nhóm IA
    4. Ô số 12, chu kì 1, nhóm IIIA
    Đáp án và giải thích

    C. Phân bố 2–8–1 tương ứng sodium, Z=11, chu kì 3, nhóm IA.

  19. Câu 19. Trong Be, B, Na, Cl, Al, K, Ne, C, Mg, N, có bao nhiêu nguyên tố kim loại?

    1. 2
    2. 3
    3. 4
    4. 5
    Đáp án và giải thích

    D. Có năm kim loại: Be, Na, Al, K, Mg.

  20. Câu 20. Phi kim KHÔNG thuộc nhóm A nào sau đây?

    1. IIA
    2. VIIA
    3. VIA
    4. VA
    Đáp án và giải thích

    A. Nhóm IIA gồm các kim loại kiềm thổ; VIIA, VIA, VA đều chứa các phi kim.

  21. Câu 21. Trong potassium chloride KCl, K và Cl liên kết bằng liên kết:

    1. Cộng hóa trị
    2. Ion
    3. Kim loại
    4. Phi kim
    Đáp án và giải thích

    B. K nhường electron tạo K⁺, Cl nhận electron tạo Cl⁻; lực hút giữa hai ion là liên kết ion.

  22. Câu 22. Phân tử methane CH₄ gồm một carbon và bốn hydrogen. Khi hình thành liên kết với MỖI H, carbon góp chung:

    1. 1 electron
    2. 2 electron
    3. 3 electron
    4. 4 electron
    Đáp án và giải thích

    A. Mỗi liên kết cộng hóa trị C–H hình thành từ một electron của C và một electron của H.

  23. Câu 23. Liên kết giữa các nguyên tử trong phân tử muối như KCl thuộc loại:

    1. Cộng hóa trị
    2. Ion
    3. Kim loại
    4. Phi kim
    Đáp án và giải thích

    B. KCl gồm cation K⁺ và anion Cl⁻ hút nhau bằng lực hút tĩnh điện.

  24. Câu 24. Phát biểu nào đúng về các hợp chất ở điều kiện thường?

    1. Mọi hợp chất lỏng đều là hợp chất ion
    2. Hợp chất cộng hóa trị luôn ở thể rắn
    3. Hợp chất cộng hóa trị luôn ở thể khí
    4. Hợp chất chứa kim loại và phi kim thường là hợp chất ion
    Đáp án và giải thích

    D. Ví dụ NaCl tạo ion. Lưu ý đây là tính chất thường gặp, không phải quy tắc tuyệt đối.

  25. Câu 25. Liên kết trong phân tử nước H₂O được hình thành khi:

    1. Oxygen nhận electron và hydrogen nhường electron
    2. Oxygen nhường electron và hydrogen nhận electron
    3. Oxygen và hydrogen góp chung electron
    4. Oxygen và hydrogen góp chung proton
    Đáp án và giải thích

    C. Mỗi liên kết O–H trong H₂O là liên kết cộng hóa trị: các nguyên tử góp chung electron.

  26. Câu 26. Trong quá trình tạo ion, nguyên tử kim loại thường:

    1. Nhường electron ở tất cả lớp vỏ
    2. Nhận thêm proton
    3. Nhận thêm electron
    4. Nhường electron ở lớp ngoài cùng
    Đáp án và giải thích

    D. Kim loại có xu hướng nhường electron ngoài cùng tạo ion dương (cation).

  27. Câu 27. Trong lithium fluoride (LiF), Li và F liên kết bằng liên kết:

    1. Cộng hóa trị
    2. Ion
    3. Kim loại
    4. Phi kim
    Đáp án và giải thích

    B. Li nhường 1 electron, F nhận 1 electron tạo Li⁺ và F⁻.

  28. Câu 28. Khi hai nguyên tử oxygen liên kết thành O₂, chúng:

    1. Góp chung proton
    2. Chuyển electron từ nguyên tử này sang nguyên tử kia
    3. Góp chung electron
    4. Chuyển proton từ nguyên tử này sang nguyên tử kia
    Đáp án và giải thích

    C. Hai nguyên tử O góp chung hai cặp electron để tạo liên kết đôi O=O.

  29. Câu 29. Hóa trị của nguyên tố trong hợp chất biểu thị:

    1. Khả năng liên kết của nguyên tử nguyên tố đó với nguyên tử khác
    2. Khối lượng nguyên tử của nguyên tố
    3. Số neutron trong hạt nhân
    4. Số lớp electron trong nguyên tử
    Đáp án và giải thích

    A. Hóa trị đặc trưng khả năng liên kết trong hợp chất.

  30. Câu 30. Trong phân tử nước H₂O, hydrogen có hóa trị I. Oxygen có hóa trị:

    1. I
    2. II
    3. III
    4. IV
    Đáp án và giải thích

    B. Hai nguyên tử H hóa trị I liên kết với một O, suy ra O hóa trị II.

  31. Câu 31. Trong N₂O₅, nitrogen có hóa trị:

    1. V
    2. IV
    3. III
    4. II
    Đáp án và giải thích

    A. Quy tắc hóa trị: 2×hóa trị của N = 5×II ⇒ hóa trị N là V.

  32. Câu 32. Công thức hóa học của chất cho biết:

    1. Các nguyên tố hóa học tạo thành chất
    2. Số nguyên tử hoặc tỉ lệ số nguyên tử các nguyên tố
    3. Có thể tính khối lượng phân tử của chất
    4. Cả A, B và C
    Đáp án và giải thích

    D. Công thức hóa học biểu thị nguyên tố và số nguyên tử, qua đó tính được khối lượng phân tử.

  33. Câu 33. Công thức hóa học của khí hydrogen là:

    1. H
    2. H₂
    3. He
    4. Hg
    Đáp án và giải thích

    B. Hydrogen ở điều kiện thường tồn tại dạng phân tử H₂.

  34. Câu 34. Magnesium hóa trị II, chlorine hóa trị I. Công thức của magnesium chloride là:

    1. MgCl
    2. Mg₂Cl
    3. MgCl₂
    4. Mg₂Cl₂
    Đáp án và giải thích

    C. Quy tắc hóa trị: 1×II = 2×I, nên công thức là MgCl₂.

  35. Câu 35. Hàm lượng iron (sắt) theo khối lượng trong Fe₂O₃ (Fe=56; O=16) bằng:

    1. 70%
    2. 60%
    3. 50%
    4. 80%
    Đáp án và giải thích

    A. Khối lượng phân tử Fe₂O₃ = 2×56 + 3×16 = 160 amu; %Fe = 112/160×100%=70%.

  36. Câu 36. Hợp chất X có khối lượng phân tử 100 amu, thành phần K=39%, H=1%, C=12%, O=48%. Công thức X là:

    1. KHCO₃
    2. K₂HCO₃
    3. KH₅C₂O₂
    4. KH₉C₃O
    Đáp án và giải thích

    A. Trong 100 amu có K:39 amu (1 nguyên tử), H:1 (1), C:12 (1), O:48 (3), nên X là KHCO₃.

Phần II. Trắc nghiệm Đúng/Sai – 8 nhóm

Chọn Đúng hoặc Sai cho từng mệnh đề a, b, c, d trong mỗi nhóm.

Câu 1. Cấu tạo nguyên tử

  1. Nguyên tử là hạt vô cùng nhỏ, trung hòa về điện, cấu tạo nên các chất.
  2. Nguyên tử gồm hạt proton ở tâm và vỏ nguyên tử tạo bởi electron.
  3. Theo mô hình Rutherford–Bohr, electron được sắp xếp thành từng lớp quanh hạt nhân.
  4. Trong nguyên tử trung hòa về điện, số proton bằng số electron.
Xem đáp án từng ý và giải thích

a) Đúng · b) Sai · c) Đúng · d) Đúng

Hạt nhân gồm proton và neutron. Electron nằm ở lớp vỏ.

Câu 2. Khối lượng nguyên tử

  1. Khối lượng nguyên tử có thể được biểu thị bằng đơn vị amu.
  2. Một amu bằng một phần sáu khối lượng nguyên tử carbon-12.
  3. Khối lượng nguyên tử tập trung chủ yếu ở lớp vỏ electron.
  4. Có thể tính gần đúng khối lượng nguyên tử bằng tổng khối lượng proton mà không cần tính neutron.
Xem đáp án từng ý và giải thích

a) Đúng · b) Sai · c) Sai · d) Sai

1 amu = 1/12 khối lượng nguyên tử carbon-12. Khối lượng nguyên tử tập trung ở hạt nhân, gồm proton và neutron.

Câu 3. Bảng tuần hoàn và vị trí nguyên tố

  1. Trong bảng tuần hoàn, các nguyên tố được sắp xếp theo chiều tăng của khối lượng nguyên tử.
  2. Số thứ tự chu kì bằng số electron lớp ngoài cùng.
  3. Sodium và potassium có tính chất tương tự nhau nên cùng một chu kì.
Xem đáp án từng ý và giải thích

a) Sai · b) Sai · c) Sai

Bảng tuần hoàn được xếp theo số proton tăng dần. Số thứ tự chu kì bằng số lớp electron; Na và K cùng nhóm IA nhưng khác chu kì.

Câu 4. Kim loại, phi kim và khí hiếm

  1. Một số kim loại thuộc nhóm IA, IIA, IIIA.
  2. Các khí hiếm nằm ở phía dưới, cuối bảng tuần hoàn.
  3. Ở điều kiện thường, mọi phi kim đều ở thể khí.
Xem đáp án từng ý và giải thích

a) Đúng · b) Sai · c) Sai

Khí hiếm ở cột cuối cùng (nhóm VIIIA/18); carbon, sulfur là phi kim rắn và bromine là phi kim lỏng.

Câu 5. Liên kết ion và cộng hóa trị

  1. Liên kết ion hình thành bởi lực hút giữa các ion mang điện tích trái dấu.
  2. Liên kết cộng hóa trị hình thành khi các nguyên tử dùng chung một hay nhiều cặp electron.
  3. Liên kết giữa các nguyên tử trong phân tử carbon dioxide CO₂ là liên kết ion.
Xem đáp án từng ý và giải thích

a) Đúng · b) Đúng · c) Sai

CO₂ là hợp chất có liên kết cộng hóa trị giữa C và O.

Câu 6. Tính chất của các hợp chất

  1. Trong muối ăn, sodium và chlorine liên kết bằng liên kết cộng hóa trị.
  2. Hợp chất ion thường khó bay hơi và có nhiệt độ nóng chảy cao.
  3. Hợp chất cộng hóa trị luôn có nhiệt độ nóng chảy và nhiệt độ sôi cao.
Xem đáp án từng ý và giải thích

a) Sai · b) Đúng · c) Sai

NaCl có liên kết ion. Hợp chất cộng hóa trị có thể có nhiệt độ nóng chảy thấp hoặc cao tùy cấu trúc, không thể khái quát tất cả đều cao.

Câu 7. Hóa trị và công thức hóa học

  1. Trong các hợp chất thường học ở lớp 7, hydrogen có hóa trị I và oxygen có hóa trị II.
  2. Công thức hóa học của mọi đơn chất kim loại đều có chỉ số 2.
  3. Công thức CO₂ cho biết mỗi phân tử gồm 1 nguyên tử C và 2 nguyên tử O.
Xem đáp án từng ý và giải thích

a) Đúng · b) Sai · c) Đúng

Công thức đơn chất kim loại như Fe, Na, Al thường là chính kí hiệu hóa học, không có chỉ số 2.

Câu 8. Chỉ số trong công thức và hóa trị

  1. Trong SO₂, khi oxygen có hóa trị II thì sulfur có hóa trị IV.
  2. Nếu chỉ số của một nguyên tố bằng 1, bắt buộc phải ghi số 1 dưới chân kí hiệu.
  3. Công thức hóa học của đơn chất kim loại thường trùng với kí hiệu hóa học.
Xem đáp án từng ý và giải thích

a) Đúng · b) Sai · c) Đúng

Trong SO₂, 1×IV = 2×II. Chỉ số 1 không cần viết.

Phần III. Tự luận – 10 bài

Câu 1. Nguyên tử carbon và oxygen

Từ mô hình nguyên tử C và O: a) Xác định số proton và electron. b) Số lớp electron, số electron lớp ngoài cùng. c) Khối lượng nguyên tử carbon. d) Xác định ô số, chu kì, nhóm của C và O. e) Nêu ứng dụng của carbon và vai trò của oxygen.

Xem hướng dẫn giải

Carbon (C): 6 proton, 6 electron, phân bố 2–4; 2 lớp electron, 4 electron ngoài cùng. Khối lượng nguyên tử xấp xỉ 12 amu. Vị trí: ô số 6, chu kì 2, nhóm IVA (14).

Oxygen (O): 8 proton, 8 electron, phân bố 2–6; 2 lớp electron, 6 electron ngoài cùng; khối lượng nguyên tử xấp xỉ 16 amu. Vị trí: ô số 8, chu kì 2, nhóm VIA (16).

Carbon có trong than chì (ruột bút chì), than hoạt tính và nhiều vật liệu; oxygen cần cho hô hấp và duy trì sự cháy.

Câu 2. Khí hiếm và liên kết ion – cộng hóa trị

a) Vì sao khí hiếm thường tồn tại riêng lẻ? b) Phân biệt sự hình thành liên kết ion và cộng hóa trị. c) Dùng methane CH₄ để giải thích sự góp chung electron của carbon và hydrogen.

Xem hướng dẫn giải

a) Khí hiếm có lớp ngoài cùng bền vững: He có 2 electron, Ne và Ar có 8 electron; do đó chúng ít tham gia phản ứng hóa học.

b) Liên kết ion: lực hút giữa các ion trái dấu, thường tạo sau sự nhường – nhận electron. Liên kết cộng hóa trị: nguyên tử góp chung một hoặc nhiều cặp electron.

c) Carbon có 4 electron lớp ngoài, mỗi H có 1. C góp chung với mỗi H một cặp electron, tạo 4 liên kết đơn C–H trong CH₄.

Câu 3. Sự hình thành liên kết trong magnesium oxide MgO

Vẽ hoặc mô tả theo mô hình lớp electron sự hình thành liên kết giữa magnesium (Mg) và oxygen (O).

Xem hướng dẫn giải

Nguyên tử Mg có 12 electron, phân bố 2–8–2, nhường 2 electron tạo Mg2+ có cấu hình 2–8.

Nguyên tử O có 8 electron, phân bố 2–6, nhận 2 electron tạo O2− có cấu hình 2–8.

Mg → Mg2+ + 2e; O + 2e → O2−. Lực hút giữa Mg2+ và O2− tạo liên kết ion trong MgO.

Câu 4. Xác định nguyên tố trong calcium carbonate

Trong calcium carbonate (khối lượng phân tử 100 amu), có một nguyên tử calcium, ba nguyên tử oxygen và một nguyên tử X. a) Xác định X. b) Viết công thức và tính % khối lượng mỗi nguyên tố. c) Nguyên tố nào có tỉ lệ khối lượng cao nhất?

Xem hướng dẫn giải

Nguyên tử khối X = 100 − 40 − 3×16 = 12 amu ⇒ X là carbon (C). Công thức calcium carbonate: CaCO₃.

%Ca = 40/100×100 = 40%; %C = 12/100×100 = 12%; %O = 48/100×100 = 48%.

Oxygen chiếm tỉ lệ lớn nhất về khối lượng (48%).

Câu 5. Lập công thức và phần trăm khối lượng NaCl, NH₃, P₂O₅

a) Sodium chloride có M=58,5 amu, gồm 39,3% sodium và 60,7% chlorine. Tìm công thức. b) Lập công thức hợp chất nitrogen hóa trị III với hydrogen, tính %N. c) Lập công thức hợp chất phosphorus hóa trị V với oxygen, tính %P.

Xem hướng dẫn giải

a) NaCl: m(Na) = 58,5×39,3/100 ≈ 23 amu; m(Cl) ≈ 35,5 amu ⇒ 1 Na và 1 Cl, công thức NaCl.

b) NH₃: nitrogen hóa trị III, hydrogen I nên công thức NH₃; M = 14 + 3×1 = 17 amu; %N = 14/17×100 ≈ 82,35%; %H ≈ 17,65%.

c) P₂O₅: phosphorus V, oxygen II nên công thức P₂O₅; M = 2×31 + 5×16 = 142 amu; %P = 62/142×100 ≈ 43,66%; %O ≈ 56,34%.

Câu 6. Sự hình thành liên kết trong magnesium chloride MgCl₂

Mô tả sự tạo thành liên kết từ một magnesium (Mg) và hai chlorine (Cl), nêu ion tạo thành.

Xem hướng dẫn giải

Mg: 2–8–2 nhường 2 electron thành Mg2+ (2–8). Hai nguyên tử Cl: 2–8–7 mỗi nguyên tử nhận 1 electron thành Cl− (2–8–8).

Mg → Mg2+ + 2e; 2Cl + 2e → 2Cl−. Lực hút giữa Mg2+ và 2Cl− tạo hợp chất ion MgCl₂.

Câu 7. Liên kết trong ammonia NH₃

Vẽ hoặc giải thích sự hình thành liên kết trong phân tử ammonia (NH₃) bằng sự góp chung electron.

Xem hướng dẫn giải

Nitrogen có 5 electron hóa trị, mỗi hydrogen có 1 electron. Nitrogen góp chung với ba hydrogen, mỗi nguyên tử H một cặp electron.

Trong NH₃ hình thành 3 liên kết cộng hóa trị đơn N–H. Nguyên tử N còn một cặp electron không tham gia liên kết.

Câu 8. Xác định nguyên tố X của hợp chất A

A có khối lượng phân tử 101 amu, gồm một nguyên tử X, một nitrogen và ba oxygen. a) Xác định khối lượng nguyên tử X. b) Vẽ mô hình lớp electron của X. c) Cho biết ô số, chu kì, nhóm.

Xem hướng dẫn giải

Khối lượng nguyên tử X = 101 − 14 − 3×16 = 39 amu. Vậy X là potassium (K).

K có số hiệu nguyên tử 19, 19 electron phân bố 2–8–8–1, thuộc ô số 19, chu kì 4, nhóm IA (1).

Công thức của hợp chất A là KNO₃.

Câu 9. Tìm công thức hóa học của saccharose

Saccharose có khối lượng phân tử 342 amu và gồm carbon (42,1%), hydrogen (6,4%), còn lại oxygen. Lập công thức hóa học.

Xem hướng dẫn giải

Giả sử phân tử gồm CxHyOz.

Khối lượng carbon: 342×42,1/100 ≈ 144 amu ⇒ x=144/12=12.

Khối lượng hydrogen: 342×6,4/100 ≈ 22 amu ⇒ y=22.

Khối lượng oxygen: 342−144−22 = 176 amu ⇒ z=176/16=11.

Vậy công thức hóa học là C₁₂H₂₂O₁₁.

Câu 10. Iron(III) oxide Fe₂O₃ và phần trăm khối lượng

Lập công thức hợp chất giữa iron (sắt) hóa trị III và oxygen hóa trị II. Tính khối lượng phân tử và % khối lượng Fe, O.

Xem hướng dẫn giải

Áp dụng quy tắc hóa trị, 2×III = 3×II nên công thức là Fe₂O₃.

Khối lượng phân tử = 2×56 + 3×16 = 160 amu.

%Fe = 112/160×100 = 70%; %O = 48/160×100 = 30%.

Ôn tập hiệu quả

Hãy tự trả lời trước khi mở đáp án, sau đó xem lại câu sai và làm các bài tập vận dụng.

Thư viện Đề thi · Thư viện Luyện tập

Biên soạn: Gia Sư SV. Tham khảo đề cương Khoa học tự nhiên 7 Trường THCS Nguyễn Thị Thập, năm học 2026–2027.