GIA SƯ SV · TOÁN · LỚP 7
Tổng các góc của tam giác
Mục tiêu và kiến thức nền
Tính góc tam giác và vận dụng góc ngoài. Cần biết góc kề bù và đường song song.
Tính chất
Trong mọi tam giác ABC, ∠A+∠B+∠C=180°. Tam giác vuông có một góc 90°, nên hai góc nhọn còn lại phụ nhau. Tam giác có một góc tù thì hai góc còn lại đều nhọn; không thể có hai góc vuông hoặc hai góc tù.
Góc ngoài tại một đỉnh là góc kề bù với góc trong tại đỉnh ấy; số đo góc ngoài bằng tổng hai góc trong không kề với nó. Do đó góc ngoài lớn hơn mỗi góc trong không kề trong tam giác không suy biến.
Phương pháp
Nếu biết hai góc, lấy 180° trừ tổng của chúng. Nếu góc được cho bằng biểu thức chứa x, lập phương trình tổng ba góc rồi kiểm mỗi góc dương và nhỏ hơn 180°. Với tia kéo dài cạnh, xác định rõ góc nào ngoài, góc nào trong; dùng kề bù hoặc định lí góc ngoài tùy dữ kiện. Khi có hai tam giác chung một góc, có thể so sánh tổng hai góc còn lại.
Ghi nhớ
“Góc ngoài” không phải mọi góc nằm ngoài hình tam giác trên giấy; phải kề bù đúng góc trong. Tổng 180° chỉ áp dụng cho ba góc trong của cùng tam giác. Nếu góc chia bởi một tia, cộng các góc nhỏ đúng thứ tự để khôi phục góc tam giác.
Ví dụ có lời giải từng bước
Tam giác ABC có góc B = 60° và góc C = 70°. Tính góc A và góc ngoài kề bù với A.
- Tổng ba góc trong bằng 180°.
- A = 180° − 60° − 70° = 50°.
- Góc ngoài kề bù với A bằng 180° − 50° = 130°; cũng bằng 60° + 70°.
Góc ngoài đang xét phải kề bù với đúng góc trong A, không phải một góc bất kỳ nằm ngoài hình vẽ.
Tự kiểm tra
Thử trả lời rồi mới mở giải thích.
Tam giác vuông có một góc nhọn 35°. Góc nhọn kia bằng bao nhiêu?
90° − 35° = 55° vì hai góc nhọn phụ nhau.
Một tam giác có thể có hai góc cùng bằng 100° không?
Không. Chỉ hai góc này đã có tổng 200°, vượt tổng ba góc trong 180°.
Tóm tắt và học tiếp
Góc ngoài đang xét phải kề bù với đúng góc trong A, không phải một góc bất kỳ nằm ngoài hình vẽ.
Đã hiểu ví dụ? Mở bộ luyện tập của bài dưới đây, thử làm trước khi xem lời giải và luyện lại câu chưa đúng.
Luyện tập bài này
Biên soạn và hình minh họa: Gia Sư SV. Kế thừa nội dung chương tương ứng; ví dụ và tự kiểm tra do Gia Sư SV biên soạn. Dữ liệu tình huống là minh họa, không phải khảo sát thực.
