TOÁN 12 · CHƯƠNG 2 · BÀI 3
Bài 3: Biểu thức tọa độ các phép toán vectơ
Tính tổng, hiệu và tích vô hướng theo tọa độ; giải thích điều kiện vuông góc, cùng phương và góc giữa hai vectơ.
Nhớ công thức – làm ví dụ – tự kiểm tra – luyện bài đúng dạng.
🎯 Học xong bài này
📘 Bảng công thức chính xác
Đặt u = (a; b; c), v = (d; e; f), k ∈ ℝ. Các phép toán được thực hiện trên từng tọa độ cùng vị trí.
Góc giữa hai vectơ khác 0:
Khoảng cách hai điểm
Nếu A(x₁;y₁;z₁), B(x₂;y₂;z₂) thì:
Khi tính góc giữa hai đường thẳng không xét hướng, có thể cần lấy trị tuyệt đối của cos để lấy góc không tù. Đừng nhầm với góc giữa hai vectơ có hướng.
📐 Nhìn hình để nhớ phép cộng
Hai vectơ xuất phát cùng gốc O. Hãy hoàn thành hình bình hành; đường chéo từ O chính là vectơ tổng. Trong tọa độ, điều này tương ứng với việc cộng ba thành phần.
🤔 Hai vectơ vuông góc thì độ dài tổng tính ra sao?
💡 Sáu ví dụ giải rõ từng bước
Ví dụ 1. Tổng, hiệu, tổ hợp tuyến tính
Cho u = (1; −2; 2), v = (2; 1; 0). Tính u + v và 2u − v.
Ví dụ 2. Kiểm tra vuông góc và góc
Vẫn với u=(1;−2;2), v=(2;1;0).
Ví dụ 3. Tính khoảng cách hai điểm
Cho A(1; 2; 3) và B(4; 6; 3). Tính AB.
Ví dụ 4. Tìm m để hai vectơ cùng phương
Cho u = (2; 4; 6), v = (1; m; 3). Tìm m để u và v cùng phương.
⚠️ Vì sao không nên viết ngay 2/1 = 4/m = 6/3?
Ví dụ 5. Tính góc 60° không cần hình vẽ
Cho u=(1; 1; 0), v=(1; 0; 1). Tính góc giữa u và v.
Ví dụ 6. Tham số để hai vectơ vuông góc
Cho u=(m; 2; −1), v=(3; m; 1). Tìm m để u ⟂ v.
🧠 Bốn điều phải nhớ
🎯 Tự kiểm tra trước khi luyện bài
Xem lời giải
Xem lời giải
Xem lời giải
✏️ Luyện tập cùng Học & Thi
Ba bộ đã được duyệt, 26 câu và chia đúng dạng bài:
